Nhắc đến Nhật Bản, nhiều người thường nghĩ ngay đến hình ảnh mùa xuân với hoa anh đào nở rộ, mùa thu lá đỏ lãng mạn hay những khu trượt tuyết nổi tiếng vào mùa đông. Tuy nhiên, khi thực sự sinh sống và làm việc tại đây, bạn sẽ nhận ra rằng khí hậu là một trong những yếu tố ảnh hưởng lớn nhất đến cuộc sống hằng ngày.
Đối với người Việt Nam mới sang Nhật, đặc biệt là du học sinh, thực tập sinh kỹ năng, kỹ sư hoặc người lao động, việc thích nghi với môi trường mới không chỉ dừng lại ở ngôn ngữ hay văn hóa mà còn bao gồm cả thời tiết Nhật Bản. Không ít người chia sẻ rằng những tháng đầu tiên là khoảng thời gian khó khăn nhất vì chưa quen với mùa hè nóng ẩm kéo dài hoặc mùa đông lạnh buốt có tuyết rơi.
Khác với Việt Nam, Nhật Bản có khí hậu ôn đới với bốn mùa rõ rệt. Mỗi mùa đều mang những đặc trưng riêng và ảnh hưởng trực tiếp đến cách sinh hoạt, làm việc cũng như chi phí sinh hoạt của người dân. Chẳng hạn, mùa hè khiến hóa đơn tiền điện tăng lên do phải sử dụng điều hòa thường xuyên, trong khi mùa đông lại phát sinh thêm chi phí sưởi ấm và quần áo giữ nhiệt.
Theo Cơ quan Khí tượng Nhật Bản (Japan Meteorological Agency – JMA), những năm gần đây Nhật Bản liên tục ghi nhận nhiều hiện tượng thời tiết cực đoan hơn trước. Mùa hè xuất hiện nhiều đợt nắng nóng kéo dài với nhiệt độ trên 35°C ở nhiều địa phương, còn mùa đông tại các tỉnh phía Bắc vẫn thường xuyên có tuyết dày và nhiệt độ xuống dưới 0°C. Những thay đổi này khiến việc tìm hiểu trước về khí hậu trở nên quan trọng hơn bao giờ hết, đặc biệt đối với người mới sang Nhật học tập hoặc làm việc.
Tuy nhiên, điều đáng mừng là phần lớn người Việt đều có thể thích nghi khá nhanh nếu chuẩn bị đúng ngay từ đầu. Người Nhật cũng có rất nhiều kinh nghiệm trong việc ứng phó với thời tiết theo mùa, từ cách lựa chọn quần áo, sắp xếp lịch sinh hoạt cho đến các vật dụng cần thiết trong gia đình. Nếu biết học hỏi những thói quen này, bạn sẽ cảm thấy đời sống tại Nhật Bản trở nên dễ chịu và thuận tiện hơn rất nhiều.
Trong bài viết này, Job Circle Nippon sẽ cùng bạn tìm hiểu những khó khăn phổ biến khi sống ở Nhật vào mùa hè và mùa đông, đồng thời chia sẻ các kinh nghiệm thực tế giúp người Việt nhanh chóng thích nghi với cuộc sống gia đình tại Nhật cũng như môi trường học tập và làm việc.
1. Thời tiết Nhật Bản khác Việt Nam như thế nào?
Đối với nhiều người Việt Nam, thời tiết có thể là yếu tố ít được quan tâm trước khi sang Nhật. Tuy nhiên, sau khi đặt chân đến đây, không ít người mới nhận ra rằng sự khác biệt về khí hậu ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe, chi phí sinh hoạt và cả nhịp sống hằng ngày.
Nếu tại Việt Nam, nhiều khu vực chỉ có mùa mưa và mùa khô thì Nhật Bản lại có bốn mùa thay đổi rất rõ rệt. Mỗi mùa không chỉ mang đến cảnh sắc khác nhau mà còn kéo theo những thay đổi về nhiệt độ, độ ẩm, lượng mưa và thời gian có ánh nắng trong ngày. Chính vì vậy, người dân Nhật cũng hình thành nhiều thói quen sinh hoạt theo mùa mà người nước ngoài nên tìm hiểu để dễ dàng hòa nhập hơn.
1.1. Nhật Bản có khí hậu bốn mùa rõ rệt
Một trong những điều khiến nhiều người yêu thích đời sống tại Nhật Bản là sự thay đổi rõ nét của bốn mùa trong năm. Mỗi mùa đều mang một vẻ đẹp riêng, đồng thời cũng đặt ra những yêu cầu khác nhau về cách ăn mặc, sinh hoạt và chăm sóc sức khỏe.
Mùa xuân (tháng 3 đến tháng 5)
Sau mùa đông lạnh giá, mùa xuân mang đến bầu không khí ấm áp và dễ chịu hơn. Đây cũng là thời điểm hoa anh đào nở khắp cả nước, thu hút rất đông khách du lịch và người dân tham gia hoạt động ngắm hoa (Hanami).
Đối với người lao động và du học sinh, mùa xuân còn có ý nghĩa đặc biệt vì đây là thời điểm bắt đầu năm học mới và cũng là mùa tuyển dụng chính của nhiều doanh nghiệp Nhật Bản. Nếu bạn mới sang Nhật vào khoảng thời gian này, thời tiết tương đối dễ chịu sẽ giúp việc làm quen với môi trường sống trở nên thuận lợi hơn.
Mùa hè (tháng 6 đến tháng 8)
Đây là khoảng thời gian được nhiều người Việt đánh giá là “khó chịu hơn tưởng tượng”. Dù nhiệt độ không phải lúc nào cũng cao hơn Việt Nam, nhưng độ ẩm lớn khiến cơ thể luôn có cảm giác oi bức và dễ mất sức.
Đặc biệt, đầu mùa hè còn trùng với mùa mưa Tsuyu (梅雨). Trong nhiều tuần liên tiếp, thời tiết có thể mưa gần như mỗi ngày, độ ẩm trong phòng tăng cao khiến quần áo lâu khô và dễ xuất hiện nấm mốc nếu không sử dụng máy hút ẩm hoặc điều hòa đúng cách.
Cuối mùa hè cũng là thời điểm Nhật Bản có thể chịu ảnh hưởng của các cơn bão. Tùy từng khu vực, các phương tiện giao thông công cộng có thể tạm dừng hoạt động để đảm bảo an toàn.
Mùa thu (tháng 9 đến tháng 11)
Sau những ngày nắng nóng kéo dài, mùa thu được xem là khoảng thời gian dễ chịu nhất trong năm. Nhiệt độ mát mẻ, không khí khô ráo và cảnh quan thiên nhiên chuyển sang sắc vàng, đỏ đặc trưng.
Đây cũng là thời điểm nhiều lễ hội truyền thống được tổ chức trên khắp Nhật Bản. Người Việt đang sinh sống tại Nhật có thể tận dụng khoảng thời gian này để tham quan, khám phá văn hóa địa phương và tham gia các hoạt động ngoài trời.
Mùa đông (tháng 12 đến tháng 2)
Nếu mùa hè khiến nhiều người mệt mỏi vì nóng thì mùa đông lại là thử thách hoàn toàn khác. Nhiệt độ tại nhiều địa phương có thể xuống dưới 0°C, đặc biệt ở khu vực phía Bắc như Hokkaido hoặc Tohoku.
Không chỉ lạnh, mùa đông còn kéo theo tuyết, băng giá và không khí rất khô. Điều này khiến nhiều người mới sang Nhật dễ gặp các vấn đề như khô da, nứt môi, đau họng hoặc cảm lạnh nếu chưa biết cách giữ ấm đúng cách.
Nhìn chung, việc hiểu rõ đặc điểm của từng mùa sẽ giúp bạn chuẩn bị tốt hơn cả về sức khỏe lẫn chi phí sinh hoạt. Đây cũng là bước đầu tiên để thích nghi với cuộc sống gia đình tại Nhật một cách thuận lợi hơn.
1.2. Cùng là Nhật Bản nhưng mỗi khu vực lại có khí hậu rất khác nhau
Một sai lầm khá phổ biến của người mới sang Nhật là cho rằng thời tiết ở mọi địa phương đều giống nhau. Thực tế, Nhật Bản kéo dài hơn 3.000 km từ Bắc xuống Nam nên khí hậu giữa các vùng có sự khác biệt rất lớn.
Ví dụ, nếu bạn làm việc tại Hokkaido, mùa đông có thể kéo dài nhiều tháng với lượng tuyết dày lên tới hàng mét ở một số khu vực. Trong khi đó, người sinh sống tại Okinawa gần như không phải đối mặt với tuyết và mùa đông tương đối ôn hòa.
Ngay cả những thành phố có nhiều người Việt sinh sống như Tokyo, Osaka hay Nagoya cũng có sự khác biệt nhất định. Tokyo thường có mùa đông khô và ít tuyết, trong khi Osaka lại nóng hơn vào mùa hè do đặc điểm địa hình nằm trong lưu vực.
Chính vì vậy, trước khi sang Nhật, bạn nên tìm hiểu trước về địa phương mình sẽ sinh sống thay vì chỉ tham khảo thông tin chung. Điều này sẽ giúp bạn chuẩn bị quần áo, vật dụng cá nhân và dự trù chi phí sinh hoạt phù hợp hơn.
| Khu vực | Đặc điểm nổi bật |
| Hokkaido | Đông rất lạnh, tuyết dày, hè mát |
| Tohoku | Nhiều tuyết, nhiệt độ thấp |
| Tokyo (Kanto) | Hè nóng ẩm, đông khô, ít tuyết |
| Osaka (Kansai) | Hè nóng hơn Tokyo, đông ôn hòa |
| Kyushu | Mưa nhiều, mùa đông khá ấm |
| Okinawa | Khí hậu cận nhiệt đới, nhiều bão |
>>> Bài viết liên quan: Các ứng dụng giúp đi tàu, xe bus dễ dàng tại Nhật
2. Mùa hè Nhật Bản có gì “khó chịu”?
Đối với nhiều người Việt Nam, mùa hè có lẽ là khoảng thời gian gây bất ngờ nhiều nhất khi sinh sống tại Nhật Bản. Không ít người cho rằng khí hậu Việt Nam vốn đã nóng nên chắc chắn sẽ dễ thích nghi với mùa hè ở Nhật. Tuy nhiên, thực tế lại hoàn toàn ngược lại.
Điều khiến nhiều người cảm thấy mệt mỏi không chỉ nằm ở nhiệt độ, mà còn là độ ẩm rất cao, ánh nắng gay gắt và thời gian nắng nóng kéo dài trong nhiều tuần liên tiếp. Chính vì vậy, ngay cả người Nhật cũng luôn chuẩn bị rất kỹ để bảo vệ sức khỏe trong mùa hè.
Theo Cơ quan Khí tượng Nhật Bản (Japan Meteorological Agency – JMA), những năm gần đây Nhật Bản liên tục ghi nhận các đợt nắng nóng cực đoan với nhiệt độ từ 35°C trở lên tại nhiều tỉnh thành. Song song với đó, Bộ Môi trường Nhật Bản (Ministry of the Environment) thường xuyên phát cảnh báo nguy cơ say nắng (Heatstroke Alert) trong các ngày có chỉ số nhiệt cao, khuyến cáo người dân hạn chế hoạt động ngoài trời vào những khung giờ nắng gắt.
Đối với người Việt mới sang Nhật, việc hiểu rõ những đặc điểm này sẽ giúp bạn chủ động hơn trong sinh hoạt hằng ngày và tránh gặp các vấn đề về sức khỏe.
2.1. Độ ẩm cao mới là điều khiến mùa hè Nhật Bản trở nên khó chịu
Nhiều người thường so sánh rằng nhiệt độ tại Nhật Bản không cao bằng một số thành phố ở Việt Nam. Tuy nhiên, cảm giác thực tế lại khác rất nhiều. Nguyên nhân chính đến từ độ ẩm không khí.
Trong những tháng cao điểm của mùa hè, độ ẩm tại nhiều khu vực như Tokyo, Osaka hay Nagoya thường duy trì ở mức từ 70–90%, đặc biệt sau mùa mưa (Tsuyu). Khi độ ẩm tăng cao, mồ hôi khó bốc hơi hơn, khiến cơ thể khó tản nhiệt và luôn có cảm giác oi bức, ngay cả khi đứng trong bóng râm.
Đây cũng là lý do nhiều người Việt mới sang Nhật thường chia sẻ rằng “30°C ở Nhật cảm thấy nóng hơn 35°C ở Việt Nam”. Dù đây chỉ là cảm nhận cá nhân, nhưng xét về mặt sinh lý, độ ẩm cao thực sự khiến cơ thể tiêu hao nhiều năng lượng hơn để điều hòa thân nhiệt.
Đối với người lao động làm việc trong nhà máy, công trường hoặc các ngành dịch vụ phải di chuyển ngoài trời, cảm giác nóng bức có thể kéo dài suốt cả ngày. Nếu không nghỉ ngơi hợp lý hoặc bổ sung đủ nước, cơ thể sẽ nhanh chóng rơi vào trạng thái mệt mỏi và mất sức.
Bên cạnh đó, độ ẩm cao còn ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày. Quần áo sau khi giặt thường lâu khô hơn, chăn ga dễ có mùi ẩm nếu phòng ở không thông thoáng, trong khi thực phẩm cũng nhanh hỏng hơn nếu bảo quản không đúng cách.
2.2. Mùa mưa Tsuyu – Điều mà nhiều người Việt chưa từng trải nghiệm
Trước khi bước vào giai đoạn nắng nóng cao điểm, phần lớn khu vực Nhật Bản sẽ trải qua mùa mưa Tsuyu (梅雨), thường kéo dài từ khoảng đầu tháng 6 đến giữa tháng 7.
Khác với những cơn mưa rào ngắn ở Việt Nam, Tsuyu là thời kỳ có mưa kéo dài trong nhiều ngày liên tiếp, xen kẽ với những ngày âm u và độ ẩm rất cao. Dù lượng mưa không phải lúc nào cũng lớn, nhưng bầu không khí ẩm ướt liên tục có thể khiến nhiều người cảm thấy khó chịu.
Đối với du học sinh hoặc người thuê căn hộ nhỏ, mùa mưa cũng mang đến một số bất tiện như:
- Quần áo giặt lâu khô, đặc biệt nếu không có máy sấy.
- Phòng ở dễ xuất hiện nấm mốc nếu không thông gió thường xuyên.
- Giày dép có thể bị ẩm và có mùi nếu không được phơi khô.
- Đường phố trơn trượt, việc đi xe đạp hoặc đi bộ cần cẩn thận hơn.
Đây là lý do nhiều gia đình Nhật thường sử dụng thêm máy hút ẩm, chế độ hút ẩm của điều hòa hoặc mở cửa sổ vào thời điểm thích hợp để giảm độ ẩm trong nhà.
Nếu mới sang Nhật, bạn cũng nên chuẩn bị một chiếc ô gấp nhỏ và áo mưa mỏng trong balo. Đây là vật dụng gần như không thể thiếu trong suốt mùa Tsuyu.
2.3. Nguy cơ say nắng (Heatstroke) cao hơn nhiều người nghĩ
Một trong những vấn đề được các cơ quan chức năng Nhật Bản đặc biệt quan tâm vào mùa hè là Heatstroke (熱中症), hay còn gọi là say nắng hoặc sốc nhiệt.
Theo thống kê của Cơ quan Quản lý Cháy nổ và Thiên tai Nhật Bản (Fire and Disaster Management Agency – FDMA), mỗi năm có hàng chục nghìn trường hợp phải nhập viện do sốc nhiệt, đặc biệt trong các đợt nắng nóng kéo dài. Người cao tuổi là nhóm có nguy cơ cao nhất, nhưng du học sinh, người lao động và những người thường xuyên làm việc ngoài trời cũng không nằm ngoài nhóm đối tượng cần lưu ý.
Điều đáng nói là say nắng không chỉ xảy ra khi làm việc dưới ánh nắng trực tiếp. Nhiều trường hợp vẫn gặp tình trạng này khi ở trong phòng kín, không sử dụng điều hòa hoặc không uống đủ nước.
Một số dấu hiệu cảnh báo sớm mà bạn không nên bỏ qua gồm:
- Đau đầu hoặc chóng mặt.
- Cơ thể mệt lả dù không vận động nhiều.
- Buồn nôn.
- Chuột rút.
- Da nóng bất thường.
- Khó tập trung hoặc cảm thấy choáng váng.
Nếu xuất hiện những biểu hiện trên, bạn nên nhanh chóng di chuyển đến nơi thoáng mát, nới lỏng quần áo, uống nước hoặc dung dịch bù điện giải. Trong trường hợp người bệnh mất ý thức hoặc không thể tự uống nước, cần gọi cấp cứu ngay để được hỗ trợ kịp thời.
2.4. Người Nhật làm gì để chống nóng trong mùa hè?
Sống lâu trong điều kiện khí hậu nóng ẩm đã giúp người Nhật hình thành nhiều thói quen rất đáng để học hỏi. Những thói quen này không chỉ giúp giảm cảm giác khó chịu mà còn góp phần bảo vệ sức khỏe trong những ngày nhiệt độ tăng cao.
Luôn mang theo nước uống
Người Nhật có thói quen bổ sung nước thường xuyên, ngay cả khi chưa cảm thấy khát. Trên đường phố, nhà ga hay công viên đều có rất nhiều máy bán nước tự động, giúp mọi người dễ dàng mua nước bất cứ lúc nào.
Đối với người lao động làm việc ngoài trời, việc bổ sung thêm nước điện giải hoặc các loại đồ uống có khoáng chất cũng rất phổ biến để hạn chế tình trạng mất nước.
Sử dụng các sản phẩm hỗ trợ làm mát
Trong mùa hè, các cửa hàng tiện lợi và siêu thị tại Nhật bày bán rất nhiều sản phẩm chuyên dụng như:
- Khăn lạnh làm mát.
- Xịt làm mát quần áo.
- Gel hạ nhiệt.
- Quạt cầm tay.
- Áo chống tia UV.
- Ô chống nắng.
- Miếng dán làm mát.
Những vật dụng này có giá không quá cao nhưng lại mang đến hiệu quả đáng kể khi phải di chuyển ngoài trời trong thời gian dài.
Điều chỉnh thời gian hoạt động
Một điểm thú vị là nhiều người Nhật hạn chế ra ngoài vào khoảng từ 11 giờ đến 15 giờ, khi cường độ nắng đạt mức cao nhất trong ngày. Nếu cần tập thể dục hoặc đi bộ, họ thường chọn sáng sớm hoặc sau khi mặt trời lặn.
Đây cũng là lời khuyên dành cho người lao động mới sang Nhật. Nếu công việc cho phép, hãy tranh thủ nghỉ ngơi vào những khung giờ nắng gắt và hạn chế vận động quá sức.
Theo dõi cảnh báo thời tiết mỗi ngày
Khác với nhiều quốc gia, Nhật Bản có hệ thống cảnh báo thời tiết rất chi tiết. Các ứng dụng dự báo thời tiết không chỉ hiển thị nhiệt độ mà còn đưa ra chỉ số nguy cơ say nắng, tia UV và cảnh báo mưa giông.
Nhiều người Nhật có thói quen kiểm tra dự báo thời tiết vào mỗi buổi sáng trước khi ra khỏi nhà để quyết định nên mặc gì, mang theo vật dụng nào hoặc điều chỉnh kế hoạch di chuyển.
Đây là một thói quen nhỏ nhưng rất hữu ích mà người Việt mới sang Nhật nên học tập để thích nghi nhanh hơn với môi trường sống.
3. Mùa đông Nhật Bản khiến nhiều người Việt “choáng” như thế nào?
Nếu mùa hè khiến nhiều người cảm thấy mệt mỏi vì nắng nóng và độ ẩm cao thì mùa đông tại Nhật Bản lại là một thử thách hoàn toàn khác. Đối với người Việt sinh ra và lớn lên trong điều kiện khí hậu nhiệt đới, việc phải sống trong môi trường có nhiệt độ xuống dưới 0°C, tuyết rơi dày và gió lạnh kéo dài là trải nghiệm hoàn toàn mới.
Thực tế, không ít du học sinh hoặc người lao động chia sẻ rằng mùa đông đầu tiên ở Nhật là khoảng thời gian khó thích nghi nhất. Không chỉ cơ thể cần thời gian làm quen với nhiệt độ thấp, mà nhịp sinh hoạt hằng ngày cũng thay đổi đáng kể. Từ việc mặc nhiều lớp quần áo, sử dụng thiết bị sưởi ấm đến cách di chuyển khi có tuyết rơi, tất cả đều là những điều người mới sang cần học hỏi.
Theo Cơ quan Khí tượng Nhật Bản (Japan Meteorological Agency – JMA), nhiệt độ mùa đông tại Nhật có sự khác biệt rất lớn giữa các khu vực. Trong khi Okinawa vẫn duy trì mức nhiệt khá dễ chịu từ 15–20°C thì nhiều địa phương ở Hokkaido hoặc vùng núi phía Bắc thường xuyên ghi nhận nhiệt độ dưới 0°C cùng lượng tuyết lớn. Điều này cho thấy việc chuẩn bị cho mùa đông không thể áp dụng theo một công thức chung mà cần dựa vào nơi bạn đang sinh sống.
3.1. Cái lạnh ở Nhật không chỉ đến từ nhiệt độ
Nhiều người Việt thường nhìn vào dự báo thời tiết và cho rằng nhiệt độ khoảng 5°C không quá lạnh. Tuy nhiên, sau khi trực tiếp trải nghiệm, hầu hết đều nhận thấy cảm giác thực tế lạnh hơn rất nhiều so với con số hiển thị trên nhiệt kế.
Nguyên nhân là bởi ngoài nhiệt độ, cơ thể còn chịu tác động của gió mùa, độ ẩm không khí và hiện tượng Wind Chill (nhiệt độ cảm nhận). Khi có gió mạnh, lượng nhiệt trên bề mặt da bị mất nhanh hơn, khiến con người cảm thấy lạnh hơn nhiệt độ thực tế từ vài độ C.
Ví dụ, tại Tokyo vào một ngày có nhiệt độ khoảng 4°C nhưng kèm theo gió mạnh, cảm giác thực tế có thể tương đương mức gần 0°C. Đối với những người phải đi bộ từ ga tàu đến nơi làm việc hoặc chờ xe buýt ngoài trời, sự chênh lệch này ảnh hưởng khá rõ đến sức khỏe.
Đây cũng là lý do người Nhật thường không chỉ quan tâm đến nhiệt độ mà còn theo dõi dự báo về tốc độ gió, lượng tuyết và nhiệt độ cảm nhận trước khi ra ngoài.
3.2. Tuyết rơi không chỉ đẹp mà còn gây nhiều bất tiện
Đối với khách du lịch, hình ảnh tuyết phủ trắng đường phố hay những mái nhà truyền thống luôn mang lại cảm giác lãng mạn. Tuy nhiên, với người đang sinh sống và làm việc tại Nhật, tuyết cũng kéo theo không ít khó khăn trong sinh hoạt hằng ngày.
Ở các khu vực như Hokkaido, Aomori hay Akita, tuyết có thể rơi liên tục trong nhiều ngày và tích tụ thành lớp dày trên đường. Điều này khiến việc đi lại trở nên khó khăn hơn, đặc biệt đối với người chưa quen di chuyển trên mặt đường trơn trượt.
Một số tình huống thường gặp vào mùa đông gồm:
- Đường đi bộ đóng băng, dễ trượt ngã.
- Xe đạp khó sử dụng khi tuyết dày.
- Ô tô cần thay lốp mùa đông (Snow Tire) hoặc sử dụng xích chống trượt.
- Một số chuyến tàu hoặc xe buýt có thể bị chậm do ảnh hưởng của thời tiết.
- Thời gian di chuyển kéo dài hơn so với ngày thường.
Đối với người mới sang Nhật, đây là điều cần lưu ý để chủ động sắp xếp thời gian đi học hoặc đi làm. Thay vì ra khỏi nhà sát giờ như mùa hè, nhiều người Nhật thường xuất phát sớm hơn vào những ngày có tuyết nhằm tránh bị muộn giờ.
3.3. Không khí khô dễ gây ảnh hưởng đến sức khỏe
Nếu mùa hè khiến cơ thể mất nước do đổ mồ hôi thì mùa đông lại mang đến một vấn đề khác là độ ẩm trong không khí giảm rất thấp.
Theo thông tin từ Japan Meteorological Agency, nhiều khu vực tại Nhật có độ ẩm xuống dưới 30% vào mùa đông. Khi không khí quá khô, lượng nước trên bề mặt da và niêm mạc cũng bốc hơi nhanh hơn, dẫn đến nhiều vấn đề sức khỏe.
Người Việt mới sang Nhật thường gặp phải các tình trạng như:
- Da khô, bong tróc hoặc nứt nẻ.
- Môi khô và dễ chảy máu.
- Viêm họng kéo dài.
- Khô mắt khi làm việc nhiều với máy tính.
- Dễ mắc cảm cúm hơn do niêm mạc đường hô hấp bị khô.
Đây cũng là lý do trong hầu hết các gia đình Nhật, bạn sẽ dễ dàng bắt gặp máy tạo độ ẩm (Humidifier) hoạt động song song với điều hòa hoặc máy sưởi. Việc duy trì độ ẩm trong phòng ở mức phù hợp không chỉ giúp cơ thể dễ chịu hơn mà còn góp phần hạn chế nguy cơ mắc các bệnh về đường hô hấp trong mùa đông.
Ngoài ra, nhiều người Nhật cũng duy trì thói quen uống nước thường xuyên ngay cả khi không cảm thấy khát. Đây là một thói quen đơn giản nhưng rất hữu ích mà người Việt có thể học tập.
3.4. Chi phí sinh hoạt vào mùa đông có thể tăng lên đáng kể
Không giống mùa hè chủ yếu phát sinh tiền điện cho điều hòa, mùa đông tại Nhật thường kéo theo nhiều khoản chi phí hơn.
Đầu tiên là chi phí sưởi ấm. Tùy từng loại nhà ở và khu vực sinh sống, nhiều gia đình phải sử dụng điều hòa hai chiều, máy sưởi dầu, máy sưởi điện hoặc lò sưởi gas trong nhiều giờ mỗi ngày. Điều này khiến hóa đơn điện hoặc gas tăng lên đáng kể so với các mùa còn lại.
Bên cạnh đó, người mới sang Nhật còn phải đầu tư thêm các vật dụng giữ ấm như:
- Áo giữ nhiệt (Heattech).
- Áo khoác chống gió.
- Găng tay.
- Khăn quàng cổ.
- Mũ len.
- Giày chống trượt.
- Chăn điện.
- Miếng dán giữ nhiệt (Kairo).
Tổng chi phí ban đầu có thể khá lớn, đặc biệt đối với du học sinh hoặc người lao động mới sang. Tuy nhiên, đây đều là những khoản đầu tư cần thiết để đảm bảo sức khỏe và giúp cuộc sống hằng ngày trở nên dễ chịu hơn.
Một lời khuyên là bạn không nên mang quá nhiều quần áo mùa đông từ Việt Nam. Phần lớn các thương hiệu tại Nhật như Uniqlo, GU hay Workman đều thiết kế sản phẩm phù hợp với điều kiện khí hậu địa phương, khả năng giữ nhiệt tốt hơn và mức giá cũng khá hợp lý nếu mua vào các đợt giảm giá cuối năm.
3.5. Người Nhật chuẩn bị cho mùa đông như thế nào?
Một trong những điều đáng học hỏi ở người Nhật là họ luôn chuẩn bị trước khi mùa đông bắt đầu thay vì chờ đến khi thời tiết chuyển lạnh mới mua sắm.
Khoảng từ cuối tháng 10 hoặc đầu tháng 11, các siêu thị và trung tâm thương mại đã đồng loạt bày bán quần áo giữ nhiệt, thiết bị sưởi, chăn điện và nhiều vật dụng chuyên dụng cho mùa đông. Điều này giúp người dân có thời gian chuẩn bị đầy đủ trước khi nhiệt độ giảm sâu.
Ngoài việc chuẩn bị vật dụng, người Nhật cũng thay đổi thói quen sinh hoạt để bảo vệ sức khỏe. Một số thói quen phổ biến gồm:
Mặc quần áo theo nguyên tắc nhiều lớp (Layering)
Thay vì mặc một chiếc áo thật dày, người Nhật thường mặc nhiều lớp quần áo mỏng để giữ nhiệt tốt hơn và dễ điều chỉnh khi di chuyển giữa trong nhà và ngoài trời.
Thông thường, trang phục mùa đông sẽ gồm:
- Lớp trong cùng là áo giữ nhiệt.
- Lớp giữa là áo len hoặc áo nỉ.
- Lớp ngoài cùng là áo khoác chống gió hoặc chống nước.
Cách mặc này không chỉ giúp cơ thể giữ ấm hiệu quả mà còn tạo cảm giác thoải mái khi làm việc hoặc di chuyển bằng tàu điện.
Luôn theo dõi dự báo tuyết và cảnh báo thời tiết
Ở Nhật Bản, dự báo thời tiết không chỉ cung cấp nhiệt độ mà còn thông báo rất chi tiết về khả năng có tuyết, băng giá hoặc gió mạnh.
Nhiều người có thói quen kiểm tra thông tin này vào buổi tối hoặc sáng sớm để quyết định nên đi sớm hơn bao lâu, lựa chọn phương tiện nào và chuẩn bị quần áo ra sao.
Đây là một thói quen đơn giản nhưng rất hữu ích, đặc biệt với những người mới sang Nhật và chưa quen di chuyển trong điều kiện thời tiết lạnh giá.
>>> Bài viết liên quan:
Những lợi ích khi ký hợp đồng thuê nhà ngoài mùa cao điểm tại Nhật
Cách Làm thẻ ngân hàng, điện thoại, đăng ký địa chỉ tạm trú tại Nhật Bản
30 câu hỏi phỏng vấn tiếng Nhật thường gặp
4. Làm thế nào để thích nghi với cuộc sống bốn mùa ở Nhật?
Sau khi trải qua mùa hè hoặc mùa đông đầu tiên, hầu hết người Việt đều nhận ra rằng điều quan trọng không phải là chịu đựng thời tiết, mà là biết cách chuẩn bị từ sớm. Người Nhật đã hình thành rất nhiều thói quen sinh hoạt theo mùa trong nhiều thế hệ. Trong khi đó, cộng đồng người Việt sống lâu năm tại Nhật cũng đã tích lũy được nhiều kinh nghiệm thực tế giúp cuộc sống trở nên dễ dàng hơn.
Nếu áp dụng những kinh nghiệm dưới đây, bạn sẽ tiết kiệm được khá nhiều thời gian, chi phí và tránh được những rắc rối không đáng có trong quá trình học tập hoặc làm việc.
4.1 Đừng xem nhẹ dự báo thời tiết mỗi ngày
Đây là thói quen đầu tiên mà hầu như người Nhật nào cũng duy trì.
Khác với Việt Nam, thời tiết tại Nhật có thể thay đổi khá nhanh chỉ trong một ngày. Buổi sáng trời nắng nhưng chiều có thể xuất hiện mưa lớn hoặc gió mạnh. Vào mùa đông, dự báo tuyết cũng ảnh hưởng trực tiếp đến việc đi làm và lịch trình tàu điện.
Vì vậy, nhiều người Nhật có thói quen mở ứng dụng thời tiết ngay sau khi thức dậy để kiểm tra các yếu tố như nhiệt độ cao nhất và thấp nhất, khả năng có mưa, chỉ số tia UV, cảnh báo say nắng, khả năng có tuyết, tốc độ gió.
Đây chỉ mất khoảng một phút nhưng giúp họ chủ động lựa chọn quần áo, phương tiện di chuyển và sắp xếp kế hoạch trong ngày.
Đối với người Việt mới sang Nhật, bạn cũng nên hình thành thói quen này càng sớm càng tốt.
Nhiều công ty tại Nhật cũng theo dõi cảnh báo thời tiết để điều chỉnh giờ làm hoặc khuyến cáo nhân viên làm việc ngoài trời. Vì vậy, việc cập nhật dự báo thời tiết không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe mà còn hỗ trợ bạn chủ động hơn trong công việc.
4.2 Chuẩn bị quần áo theo nguyên tắc “đúng mùa” thay vì “nhiều quần áo”
Đây là sai lầm mà rất nhiều người Việt mắc phải.
Không ít người mang theo hai hoặc ba vali quần áo từ Việt Nam với suy nghĩ sẽ tiết kiệm chi phí. Tuy nhiên, sau khi sang Nhật, phần lớn vẫn phải mua lại vì trang phục không phù hợp với khí hậu địa phương.
Ví dụ: Vào mùa hè, nên ưu tiên áo mỏng thấm hút mồ hôi, chống tia UV, nhanh khô
Vào Mùa đông, nên ưu tiên áo giữ nhiệt, áo chống gió, áo chống nước, giày chống trượt
Thực tế, các thương hiệu như Uniqlo, GU hay Workman đều thiết kế sản phẩm phù hợp với khí hậu Nhật Bản, giúp giữ ấm tốt hơn so với nhiều loại quần áo thông thường.
4.3 Học cách sử dụng điều hòa đúng cách để tiết kiệm tiền điện
Một trong những khoản chi tăng mạnh nhất khi sống tại Nhật chính là hóa đơn điện.
Tuy nhiên, không phải cứ bật điều hòa nhiều là sẽ tốn điện.
Người Nhật thường áp dụng nhiều mẹo nhỏ giúp giảm chi phí mà vẫn đảm bảo sự thoải mái.
Ví dụ như:
Điều hòa mùa hè khoảng 27–28°C.
Điều hòa mùa đông khoảng 20–22°C.
Đóng kín cửa.
Vệ sinh lưới lọc định kỳ.
Kết hợp thêm quạt.
Không bật tắt liên tục.
Theo nhiều nghiên cứu về tiết kiệm năng lượng tại Nhật, việc vệ sinh bộ lọc điều hòa định kỳ có thể giúp thiết bị hoạt động hiệu quả hơn và giảm lượng điện tiêu thụ.
4.4 Chuẩn bị sẵn những vật dụng “nhỏ nhưng rất hữu ích”
Người Nhật nổi tiếng với việc chuẩn bị rất kỹ trước mỗi mùa.
Thay vì đợi đến khi thời tiết thay đổi mới mua sắm, họ thường chuẩn bị trước vài tuần.
Ví dụ: Vào Mùa hè, người Nhật có thói quen chuẩn bị bình nước, khăn lạnh, quạt mini, kem chống nắng, ô chống UV, viên bù điện giải
Mùa đông, các dụng cần chuẩn bị như túi giữ ấm Kairo, son dưỡng môi, kem dưỡng da, máy tạo độ ẩm, găng tay, tất giữ nhiệt
Những vật dụng này có giá không quá cao nhưng giúp cuộc sống dễ chịu hơn rất nhiều.
4.5 Người Việt sống lâu năm tại Nhật thường chia sẻ những kinh nghiệm gì?
Ngoài những thói quen của người Nhật, cộng đồng người Việt cũng truyền lại khá nhiều kinh nghiệm hữu ích cho người mới.
Ví dụ:
Đừng mua quá nhiều đồ trước khi sang Nhật. Hầu hết vật dụng đều có thể mua dễ dàng tại Nhật với nhiều mức giá khác nhau.
Đừng tiếc tiền mua áo giữ nhiệt. Một chiếc áo giữ nhiệt chất lượng có thể giúp bạn thoải mái hơn rất nhiều so với việc mặc nhiều lớp quần áo dày.
Luôn mang theo ô: Ngay cả khi trời đang nắng. Thời tiết Nhật thay đổi khá nhanh, đặc biệt trong mùa mưa và mùa hè.
Tập làm quen với nhịp sống theo mùa
Người Nhật thay đổi thực đơn, quần áo, giờ giấc sinh hoạt và các hoạt động giải trí theo từng mùa.
Việc hòa mình vào những thay đổi này sẽ giúp bạn cảm thấy cuộc sống tại Nhật thú vị hơn thay vì chỉ tập trung vào những khó khăn do thời tiết mang lại.
Điều khiến nhiều người Việt thích nghi nhanh với cuộc sống tại Nhật không phải vì họ chịu lạnh hay chịu nóng tốt hơn, mà vì họ dần hình thành những thói quen giống người Nhật. Chỉ cần thay đổi một vài thói quen nhỏ như xem dự báo thời tiết, mặc đúng trang phục hay chuẩn bị đầy đủ vật dụng theo mùa, bạn sẽ thấy cuộc sống hằng ngày trở nên nhẹ nhàng và thoải mái hơn rất nhiều.
Kết luận
Thời tiết Nhật Bản có thể là thử thách đối với người Việt trong những ngày đầu sinh sống, đặc biệt vào mùa hè nóng ẩm và mùa đông lạnh giá. Tuy nhiên, nếu hiểu rõ đặc điểm của từng mùa và chuẩn bị đầy đủ về trang phục, vật dụng cũng như thói quen sinh hoạt, bạn sẽ nhanh chóng thích nghi và cảm thấy đời sống tại Nhật Bản trở nên dễ dàng hơn.
Hy vọng những kinh nghiệm trong bài viết sẽ giúp du học sinh, người lao động và gia đình người Việt đang sinh sống tại Nhật chủ động hơn trong việc bảo vệ sức khỏe, tiết kiệm chi phí và tận hưởng trọn vẹn cuộc sống bốn mùa tại xứ sở hoa anh đào.
Bạn đang chuẩn bị sang Nhật hoặc mới bắt đầu cuộc sống tại đây? Hãy theo dõi chuyên mục Cẩm nang cuộc sống tại Nhật của Job Circle Nippon để cập nhật thêm nhiều kinh nghiệm hữu ích về học tập, làm việc và sinh hoạt, giúp bạn tự tin hòa nhập và phát triển tại Nhật Bản.